
GNOSTIEK
"De kerk moet de gnostiek serieus
nemen en op de vragen die daarin gesteld worden adequate,bijbels-exegetische en historisch beproefde antwoorden geven. Daarom is het goed
kennis te
nemen van gnostiek, omdat zij in wezen de permanente schaduw van de kerk is,
vanaf het
prille begin. Lees bijvoorbeeld Paulus of de johanneďsche brieven".
(prof. J. van Oort leerstoel ”Christendom en gnostiek”)
Vanuit christelijk-traditioneel perspectief verstaat men onder gnostiek een vroeg christelijke stroming. Gnostici beschouwen zich echter op geen enkele wijze gebonden aan de christelijke kerk.
De gnostiek als
'christelijke' stroming is opnieuw onder de aandacht gekomen
door de vondst
van 52 gnostische geschriften bij
Nag Hammadi
in
Egypte,
in 1945. Voor de vondst
van deze
geschriften was de algemene opvatting van de
kerkhistorici dat de gnostiek diende
te worden
beschouwd als een
ketterij,
dus als een afwijking van de hoofdstroom van het
christendom.
Hoewel steeds meer christelijk-traditionele historici er toe
neigen de gnostiek een vooraanstaande positie te verlenen in de
wordingsgeschiedenis, gaan er ook weer
stemmen op die
stellen dat de gnostiek nooit vaste voet gekregen
heeft binnen het vroege
christendom en
hoogstens ruimte vond in de marge. Het misschien
wel belangrijkste argument,
afkomstig van
prof. G. Quispel, namelijk dat de Kerk niet
gnostisch geworden is
doordat
Valentinus de
pausverkiezing verloor, is niet correct gebleken.
Valentinus werd
gnosticus omdat
hij de
verkiezing verloor!
Gnostici zien het christendom niet als een voortzetting van het
gnosticime, maar eerder
als een religieus in verval geraakte afscheiding, aanhangers van
de
demiurg.
Naast gnostiek
komt in de literatuur ook nog de term
gnosis
voor.
Kernthema
Kernthema van de gnostiek is dat de mens
vergeten is wie hij in werkelijkheid is.
Jezus
speelt in de gnostische teksten een andere rol dan in het
traditonele, kerkelijke christendom.
In de gnostiek is Jezus een boodschapper die de mens komt
oproepen 'zichzelf te
herinneren'.
De gnostiek hecht geen enkele waarde aan enig
geloof. Tegenover het
geloof
stelt deze christelijke stroming de
gnosis.
Gnosis (Γνωσις) is het Griekse woord
voor kennis,
en wordt hier gebruikt in de betekenis van kennis
van de ware aard van de
mens.
Veel gnostische teksten presenteren Jezus als iemand die
een breuk voorstond met
het
godsbeeld van het Oude Testament. De god van liefde waarover
Jezus sprak kon
onmogelijk
dezelfde zijn als de wraakzuchtige en wrede God uit
het Oude Testament,leren deze teksten.
De gnostisch-occulte vloedgolf, een kritische beoordeling" (Stefan van Wersch)
Gnostiek - het ware christendom?
Gnostiek als innerlijke richtsnoer
Hoe verlichting samengaat met gnostiek (drs Stefan van Wersch)
Op zoek naar het Oorspronkelijke Christendom - Nieuw boek van M.Dieperink
De verzwegen achtergrond van het Evangelie van Judas (Martie Dieperink)
Ernstige beschuldigingen aan het adres van Elaine Pagels
Volgens Paul Mankowski SJ fabriceert Pagels op ontoelaatbare wijze bewijsmateriaal.
Gnostiek
en christendom: - een 'clash' van ervaringen (drs
Stefan van Wersch)
Nieuwe wegen om God te ontmoeten? Mystiek en gnostiek
De ontwikkeling van de N.T. Canon
(Engels)
De Canon van het Nieuwe
Testament (F.F. Bruce)
Gnosis en gnostiek, wat is dat? (Volgens aanhanger Bram Moerland)
©Interkerkelijke werkgroep "Bijbel of New age" - http://bijbelofnewage.info