"JEZUS CHRISTUS IS ONZE HEER EN VERLOSSER !"
 

MENU

Karel Zuidema: De fouten beginnen dus al heel vroeg in de opvoeding, met de theologie die wij van huis uit meekrijgen. Onze manier van praten over onze Kerk als 'de enige ware Kerk'. In die zin hebben wij allemaal boter op ons hoofd.

Fons: Aleid Schilder komt tenslotte tot de conclusie dat, als wij ons gaan richten op eenheidsdenken, wij goddelijke macht kunnen verwerven, de tegenstellingen overwinnen, en worden IK BEN DIE IK BEN. Dat is haar plan.

Hans Stolp vond ik weinig schokkend met zijn verhaal over bijna-dood ervaringen. Hij gelooft zonder meer in reïncarnatie. De emancipatie van homoseksuelen juicht hij van harte toe.

Dom Tholens schrijft een betoog onder de titel "Oostwaarts". Het staat bol van citaten uit allerlei wijsheidsliteratuur van de Hindoes. Hij ziet geen toekomst meer voor instituten, ook niet voor kerkelijke instituten. In plaats daarvan zoekt hij het heil in netwerken van harten en geesten die elkaar gevonden hebben in het nieuwe bewustzijn, dwars door alle ideologische barrières heen. Een wereldwijde 'communio', zo noemt hij dat.

De zendingsopdracht van de Kerken moet vervangen worden door een dialoog, een ontmoeting met wereldreligies, op basis van datgene wat we allemaal gemeenschappelijk hebben. En dat is: een spirituele mystieke en contemplatieve dimensie.

Tenslotte roept hij op om te komen tot 'onderscheiding van geesten', zonder te vermelden wat dat betekent noch hoe dat zou moeten worden gedaan.

Als algemene opmerking kan ik zeggen dat ik het lezen van de Bijbel veel duidelijker vind dan het lezen van de theologen.

Ds. van Dam: De titel van het boek, "Nieuwe wegen binnen een oude traditie", suggereert dat het hier gaat om nieuwe wegen binnen het Christendom. Maar het kunnen natuurlijk ook nieuwe wegen zijn voor Gnostiek, esoterische wetenschap en Neo-Hindoeisme.

Martie: Ik heb dit boek beschreven in een artikel met als titel: "Vreemde wegen binnen een oude traditie".

Maria: Deze schrijvers, dat zijn nou onze geestelijke leiders. Ik kan alleen maar zeggen dat hier een enorme geestelijke strijd wordt gevoerd.

Jan van Dijl: Het zijn andere geesten die deze schrijvers inspireren. Als je gelovig bent, maar je laat Jezus los, waar blijf je dan? Er wordt in dat boek gesproken over 'wedergeboorte' (zie Johannes 3 vers 3), maar niet waardoor die wedergeboorte plaatsvindt. Dat staat in de Bijbel maar twee verzen verder: uit water en Geest (zoals ook bij Jezus' doop in de Jordaan).
Die beide komen niet van binnenuit, maar van buitenaf. Maar dat laat men gemakshalve weg want dat strookt niet met hun dogma's. Deze mensen lezen de Bijbel zo ontzettend selectief, en brengen daardoor voortdurend halve waarheden.

Door steeds meer de nadruk te leggen op 'geestelijke ervaringen' worden deze tot doel op zichzelf, tot iets magisch. Dan ga je denken dat je zelf macht hebt en komt er hoogmoed bij. Dan ben je enorm kwetsbaar vanuit de verkeerde hoek van de geestelijke wereld.

Martie: Ik kan nog iets zeggen over de manier waarop Douven is afgedwaald. Hij is namelijk in dezelfde ashram in India geweest waar ik ook heb gezeten. Daar heeft hij zijn nieuwe inspiratie vandaan gehaald. Hij noemt Sri Aurobindo ook 'een verlicht meester'. Van die afdwaling is hij nog niet teruggekomen.

Ds. van Dam: En daar is ook de paranormale behandeling van zijn astma.

Martie: Je hoeft maar een beetje belangstelling te tonen voor paranormale genezers of het occulte, en daar is al een opening. Daarom is het zo vreselijk gevaarlijk.

De schrijvers van "Nieuwe wegen binnen een oude traditie" propageren een oud gnostisch godsbeeld: God, dat ben je zelf! Christus wordt een symbool. De geest van de tijd identificeren zij met de H.Geest, iets wat de Feministen ook doen. Hun Evangelie heet: Autonomie, de vrijheid om zelf je eigen normen te maken zonder aan wie dan ook verantwoording af te hoeven leggen.

Aan de andere kant mist iedereen in de Kerk de 'ervaring' als gevolg van het Rationalisme. Daardoor gaan de mensen hun ervaringen elders zoeken. Aleid Schilder heeft op dit punt terecht een vraag naar de Reformatorische Kerken, die in hun leer zo sterk eenzijdig zijn geweest. B.v. in de predestinatieleer, die de mensen het gevoel geeft: ik mag niks, ik kan niks. En dan gebeurt er ook niks! De angst van 'ben ik nou wel of niet gered' verlamt de mensen. Dat is vreselijk geweest. Daardoor komen mensen ertoe om te zeggen: dan zoek ik mijn ervaring wel elders....

En, wat ook zeer zwaar telt: de verdeeldheid van de Kerken. New Age kan zo succesvol oprukken omdat de Kerken nog steeds zo liefdeloos zijn onder elkaar. Als dat ons getuigenis moet voorstellen.... Ook wij hebben elkaar vervloekt, en kunnen maar niet komen tot vergeving van elkaar.

Wij bespreken vandaag dit boek van deze 4 theologen. Maar je kunt niet 'op de man spelen', en zeggen: de opkomst van New Age is de schuld van die of die. Wij hebben als Kerken een collectieve schuld, wij zijn allen zondig.

Als de Profeten schuld belijden, dan spreken zij over 'de zonden van mij en van mijn volk', ook al hebben zij daar zelf part noch deel aan gehad.

"Heer, geef ons een geest van verootmoediging, leer ons persoonlijk en als Kerken inzien wat wij elkaar moeten belijden als zonde, en hoe wij elkaar kunnen vergeven".

Gebed.

Marjolijn: Ook al komen deze auteurs uit de Kerken, toch hebben ze heel weinig kennis van Gods Woord. Een degelijk bijbels fundament is in hun jeugd noch later gelegd. Er is gebed nodig voor deze schrijvers.

Karel Zuidema: Er is allerwegen een nieuwe erkenning van gebed. Er komen steeds meer gebedsgroepen, er is stadsregio gebed, er komt in mei een landelijke gebedsmars. Daar sta ik achter. Maar daardoor gaat men ook denken: hoe meer mensen gaan bidden, des te eerder zal God het gebed verhoren. Dat zegt ons mechanische denken. Maar is dat wel zo? Bidden is nodig, bidden is energie, en de gedachte is dat meer gebed ook meer kracht oplevert. Maar maken we op deze manier van het bidden niet ook iets magisch? Een samen opgewekte geesteskracht? Dan ga je denken: als iemand alléén bid, dat zet geen zoden aan de dijk. Daar zet ik mijn vraagtekens bij.

Martie: Bidden wordt magie als je op God een claim gaat leggen, als je Hem probeert te forceren.

Marjolijn: Er staat geschreven: de Heer kan even goed verlossen door weinigen als door velen (1 Samuel 14 vers 6)". En tegen Ezechiël zegt God: "Ik zocht één mens om voor het volk op de bres te staan, maar vond hem niet (Ezechiël 22 vers 30)". Met andere woorden: niet de hoeveelheid mensen is van belang, maar wel hun houding van overgave aan God. En Jezus zelf adviseert om niet met veel omhaal van woorden te bidden, maar eenvoudig en oprecht (Bergrede, Matheus 6).

Jan v.Dijl: Het gaat God om de intentie van je hart. Wij houden vaak een gebedswacht bij paranormale bijeenkomsten waar mensen werken vanuit hun zelf opgewekte geesteskracht. Dan merk je hoe onbelangrijk het aantal bidders is, en hoe belangrijk de instelling van hun harten is.

Karel Zuidema: Gebed irriteert de paranormale bezigheden. Hun kunsten werken niet meer als er oprechte bidders in de buurt zijn, dat is duidelijk te merken.

Ds. de Nooy: Je eerste gebed zou in alle gevallen eigenlijk moeten zijn: Heer, hoe wilt U dat wij bidden voor deze mensen of voor deze zaak? De H.Schrift leert ons immers dat Gods Geest de bidders zal leiden.

Martie: Eenparig gebed met veel mensen is heus heel belangrijk, maar wij moeten niet willen proberen God onze oplossing in de mond te leggen. Wij moeten niet gaan proberen zelf een antwoord te genereren, dan kom je op het terrein van de magie. God is soevereine God; Hij laat Zich niet manipuleren. Niet wij voeren de geestelijke strijd, dat doet Hij! Hij zendt Zijn engelen uit, zoals we in de opening hebben gezien. Dat is niet ons werk, maar Gods antwoord op ons bidden! Gaat het ons erom om succes te hebben of zijn we oprecht bewogen om wat er gebeurt in ons land?

Maria: Zo bestaat het gevaar bij bidden om genezing dat alle aandacht uitgaat naar de zieke. Die moet hoe dan ook beter worden! Wel, als God niet meer centraal staat omdat men teveel bezig is met de zieke, stop dan maar liever meteen met zulk gebed! Het gaat om verootmoediging, en de verwachting dat God iets zal gaan doen.

Karel Zuidema: In de wereld van de alternatieve genezers geldt de stelling: als de behandeling helpt, dan is het goed. Dat is de kardinale fout. De behandeling helpt soms wel, maar is lang niet altijd goed! Want er is een prijs die je aan de geestelijke machten moet betalen...

En over verootmoediging gesproken: in de N.H.Kerk is besloten om niet meer te bidden voor de bekering van de Joden, maar om God vergeving te vragen voor al het leed, dat wij als Christenen de Joden in de loop der eeuwen hebben aangedaan. In de hoop dat dát hen mag leiden tot erkenning van Jezus als Messias. Wij, Christenen, hebben het voor hen zo onmogelijk gemaakt om in Jezus hun Messias te herkennen...!

Maria: Als in vroeger tijden een koning ten strijde trok tegen een ander volk, dan werd de vijand eerst vervloekt. Want zo'n oorlog was niet alleen een strijd tussen mensen, maar ook tegen de goden van dat andere volk. Lees maar na bij Bileam.

Als nu in onze geschiedenis met de Joden steeds dezelfde gebeurtenissen van pogroms en razzia's opduiken, dan lijkt het erop alsof er een vloek ligt op de verhouding Joden Christenen. Een vloek die misschien al eeuwen geleden is uitgesproken, maar waarvoor nooit verbreking of vergeving is gevraagd. Zegen en vloek staan tegenover elkaar. En er kan pas sprake zijn van bekering als er eerst sprake is geweest van vergeving. Maar zolang er een vervloeking als blokkade staat, komt het nooit tot verootmoediging, en dus ook nooit tot zegen.

Karel Zuidema: Je kunt iemand alleen maar vergeven als je dat gevráágd wordt.

Hans v.Meurs: Het verschrikt mij vaak als ik mensen hoor zeggen dat ze het zo goed met zichzelf hebben getroffen. Ongelukken en problemen overkomen hen niet, ze zitten er warmpjes bij in hun kerk en in hun kringetje. In zo'n houding kun je ook moeilijk komen tot een smeekgebed. Er zit in hun bidden een soort triomfalisme. Daar is geen sprake van een smekend 'dag en nacht tot Mij roepen'. En het is juist die hartsgesteldheid die de Heer zoekt.

Fons: Kijk dan eens naar het bidden van Jezus in de Hof van Olijven: "Niet mijn wil, maar Uw wil geschiedde". Dat is de houding die je behoedt voor triomfalisme. Dat is de houding van overgave. Dat is de houding van verwachting, van uitzien naar Gods antwoord. Een antwoord dat ons altijd weer zal verbazen omdat het zoveel groter en completer is dan wij zelf ooit zouden kunnen bedenken.

Een studiedag van de Raad van Kerken over New Age".

Ds. de Nooy: Sinds 2 jaar houd ik mij bezig met de problematiek van New Age, en ik probeer mensen alert te maken. Dat wordt niet altijd in dank afgenomen. Gisteren ben ik geweest op een studiedag van de Raad van Kerken in Amersfoort. Er waren ongeveer 250 mensen voor gekomen, en er was veel belangstelling van de pers. Thema van die dag was te onderzoeken in hoeverre er raakvlakken zijn tussen New Age en christelijk geloof.

Dr. Kranenborg belichtte in een rede wat New Age is. Kenmerkend voor New Age vond hij dat het zich manifesteert op alle terreinen van Kerk en wereld, en dat je er tegelijk zo weinig greep op krijgt. Hij noemde met name het Holisme, het zoeken van contact met andere 'sferen', en de hang naar oosterse religies. Naar zijn mening is New Age een westers antwoord op het Rationalisme en de vertechnisering van de maatschappij. Het geestelijk vacuüm, dat daardoor is ontstaan, is door de Kerken niet goed ingevuld; kon misschien ook niet door de Kerken worden ingevuld. New Age geeft de mens een scala van mogelijkheden in de sfeer van het irrationele, om van alles te 'ervaren'.

Is New Age dan een correctie op het christelijk geloof? Kranenborg zet daar grote vraagtekens bij. Christenen worden wél aangetrokken door New Age. Het probleem is dat New Age hun geloof zodanig verandert dat je je moet afvragen: ís er nog wel sprake van christelijk geloof? Er is gegronde reden om aan te nemen dat New Age het christelijk geloven transformeert tot iets heel anders.

Onze cultuur is zeer liberaal en pluriform; er is zeer veel ruimte voor religies en allerlei bewegingen. We moeten bedenken dat het Christendom geen meerderheid meer heeft, en... (daar komt de angel) dat andere godsdiensten gelijkwaardig zijn. En die gelijkwaardigheid geldt ook voor New Age.

Kranenborg eindigde zijn betoog met een vraag naar de vergadering: "Heeft de Kerk in haar beginperiode terecht de Gnosis afgewezen?" Uit de manier waarop hij deze vraag toelichtte proefde ik al zijn mening: dat is een fout geweest. Zo kwam dat althans bij mij over.

In de middag werden vragen over de relatie tussen Kerk en New Age besproken door een forum van 6 theologen. Wat doen we als Kerken met New Age?

Op die vraag ontstonden drie soorten reacties.

  1. Ten eerste: scherpe afwijzing.
  2. Ten tweede: een groep die zegt, nou ja, misschien kunnen we er bepaalde elementen van gebruiken.
  3. En de derde stroming zegt: we moeten New Age in de Kerken integreren.

Tot een echte discussie kwam het niet, iedere 'groep' kwam niet verder dan het poneren van theologische statements. In de ondertoon van al die beweringen kwam ik tot de conclusie dat de Raad van Kerken in Nederland 'lichtelijk afwijzend' staat tegenover New Age.

Waarom deze dubbelhartige reactie? Waarom geen duidelijk standpunt? Wat waren hun redenaties?

Men redeneert ongeveer als volgt: "De god van New Age kennen wij niet terug als de God van het Verbond van Israël". Met andere woorden: men wees New Age af op grond van hun opvattingen van het Oude Testament. Niet op grond van de verlossing van Jezus Christus, niet op grond van het onderscheiden van geesten. Men vond New Age te zeer individualistisch gekleurd; er is te weinig sprake is van 'je inzetten voor je naaste' en van 'het doen van gerechtigheid' en van 'bevrijding'.

Martie: Ik herken hierin het marxistisch / feministisch ondertoontje van het Conciliair Proces. Men wijst New Age af omdat het te weinig doet aan de strijd voor een meer rechtvaardige maatschappij.

Jan Boelema uit Leiden is ook naar die dag geweest. Hem viel op dat de dag al zonder gebed begon en ook zonder gebed werd afgesloten. Er was geen sprake van een christelijke atmosfeer, je geloof werd er niet opgebouwd. Jan voelde zich de hele dag als een kat in een vreemd pakhuis. Kranenborg heeft geen bijbelse beoordeling van New Age gegeven. Tijdens de door hem voorgezeten workshop noemde hij Stefan van Wersch, Martie Dieperink en Rob Matzken "te radicaal".

Jan v.Dijl: In eerste instantie was Kranenborg redelijk positief over het boek van Stefan van Wersch ("De gnostisch-occulte vloedgolf"). Nu is hij kennelijk van gedachten veranderd.

Martie: Kranenborg heeft dezelfde mening als Tieleman: "De New Age beweging is weliswaar een ketterse beweging, maar ketters vormen de onbetaalde rekening van de Kerk. Het komt er nu op aan om ketters te verstaan in plaats van hen te verslaan. We moeten proberen hen te begrijpen". Kranenborg zegt verder geïnspireerd te zijn door een boek van Kuitert, die alle deuren open zet om New Age in de Kerk op te nemen.

Ds. de Nooy: Wat helemaal niet aan de orde is gekomen is het streven van New Age naar wereldwijde eenheid van godsdiensten en wereldwijde beheersing.

Martie: Dat komt omdat Kranenborg niet gelooft dat New Age het karakter heeft van een samenzwering. Hij noemt dat een fixie van mensen zoals ik.

Marjolijn: Maar dat hebben de New Age auteurs zelf gezegd!

Martie: Dat klopt, maar Kranenborg wil dat niet weten. In plaats daarvan verwijt hij ons dat wij de feiten verkrachten. Wij zijn vijanddenkers.

Karel Zuidema: Als je over New Age praat, dan praat je over een subjectieve ervaringswereld. En dat is zo moeilijk om daar duidelijkheid over te krijgen; het is niet te objectiveren.

Jan v.Dijl: Het zit hem al in de manier waarop geschreven wordt. Neem nu Douven, al op de eerste bladzijde van dit boek. Hij presenteert alles als feiten: "Als wij heden ten dage een fundamentele omslag meemaken van onze cultuur (dat stelt hij zonder meer), als wij een overrompelende overgang meemaken naar een nieuwe cultuur, dan krijgt ook ons spiritueel aanvoelen een nieuwe inhoud. Het Christendom en de christelijke geloofsbeleving ontkomen niet aan wat de mensheid als geheel doormaakt". Het is één groot stuk indoctrinatie en suggestie!

Martie: Wat Kranenborg niet ziet is, dat er achter New Age een geestelijke macht schuilgaat.

Karel Zuidema: Dat principe, die geestelijke macht, is niet te objectiveren. Daar zit je mee. Wij accepteren die gedachte omdat die in de Bijbel terug te vinden is. En ik zou denken dat theologen toch wel gevoelig moeten zijn voor bijbelwoorden.

Ds. de Nooy: Helaas, nee. Er zijn wel theologen die 'partieel gevoelig' zijn voor bijbelwoorden. Maar op enkele uitzonderingen na ontkennen ze het bestaan van satan en zijn demonen als een persoonlijke macht ten kwade.

Karel Zuidema: Een persoonlijk geloof, een persoonlijke relatie, een subjectieve ervaring, dat kun je niet objectiveren. Dat maakt New Age zo ongrijpbaar.

Martie: Ik denk dat Kranenborg door deze rede voor de Raad van Kerken ertoe heeft bijgedragen om New Age meer ongrijpbaar te maken. Het terrein, waar New Age zich op beweegt, is tè divers. Daarom kan hij het niet als geheel afwijzen. Wat hij niet ziet is die ene demonische geest die erachter zit.

Karel Zuidema: Wat mij verbaast is dat Martie in één adem genoemd wordt met Rob Matzken. Met hem heb ik het wel moeilijk. Hij zegt wel zinnige dingen, maar hij slaat zo erg door. Dat is zo vreselijk jammer, want daardoor kom je als strijders tegen New Age toch weer tegenover elkaar te staan.

Rondvraag.

Marjolijn: Wordt steeds meer betrokken bij Bijbelstudie in kleine kringen. Bij ons in Montfoort is sinds kort een vrouw die 'reiki' propageert. Dat is een nieuwe methode om ontvankelijk te worden voor het kosmische.

Ds. van Dam: Ik sprak onlangs een man die deze techniek ook toepaste. Sindsdien hoort hij voortdurend 'stemmen'. Er wordt veel reclame voor gemaakt in Duitsland als een 'System für natürliche Heilung'. Het is door een monnik herontdekt in Japan in de 19de eeuw. Het is een " opening naar 'krachten'", maar er wordt niet bij verteld dat het hier gaat om demonische krachten. Er is overigens een ontstellend groot aanbod van allerlei seminars, congressen, studiedagen enz. op dit gebied.

Martie: Er is een 'reader' gemaakt van "Een dialoog Rome-Reformatie". Die kost /17,50 en kan bij mij worden besteld. In deze 'Dialoog' laat ik katholieken aan het woord om mijn protestante vragen te beantwoorden. Daarbij gaat het niet om de vraag: wie heeft er gelijk, maar de 'Dialoog' is bedoeld als bijdrage voor verzoening en eenheid onder allen die in Christus geloven. Om vaak eeuwenoude vooroordelen weg te nemen.

* In Nederland komt langzamerhand meer beweging op gang om stelling te nemen tegen New Age. In Amsterdam is een centrum in oprichting o.l.v. Pieter van Kampen en Rolf Boiten. Deze groep wil een soort informatiecentrum en coördinatiepunt worden, zoals er ook in Denemarken een bestaat. Daar kunnen mensen komen voor (pastoraal) gesprek, daar kan worden gezorgd voor opvang van mensen die uit New Age komen. Het geheel wordt dus wat groter en ruimer van opzet dan onze werkgroep, en wij kunnen informatie uitwisselen.

Ook deze werkgroep stelt haar grondslag in het belijdenis "Jezus Christus is onze Heer en Verlosser". De bedoeling is om in alle Kerken soortgelijke werkgroepen op te zetten, om ieder in eigen kring uit te leggen wat New Age is en wil, en om daartegen weerstand te bieden.

* N.a.v. de commotie rond de bediening van John Wimber heb ik al zijn boeken gelezen, maar ik kan daarin geen eigen leer van Wimber ontdekken. Wel wijst hij op zaken die de Kerken hebben laten liggen, zoals het werk van de Heilige Geest. Wimber breekt een lans voor verandering van ons denken, niet op de New Age manier, maar van rationalistisch denken naar bijbels denken. Dat leidt tot gezonde spiritualiteit. Misverstanden en onzorgvuldig onderzoek hadden Wimber eerder in een kwaad daglicht gesteld.

* In de Nieuwsbrief van Texe Marrs stond dat in 1993 in Chicago een wereldparlement van religies bij elkaar zal komen. Hindoes, boeddhisten, Afrikaanse toverdokters, islamieten en christenen gaan daar dan de grondslag leggen voor een wereldreligie. De Wereldraad van Kerken heeft haar leden opgeroepen om, indien mogelijk, aan dit gebeuren deel te nemen. Na 1993 zal deze wereldreligie dan de strijd moeten aanbinden met die christenen, die dan nog durven vasthouden aan Jezus Christus als enig Heer en Verlosser.

Ds. v.Dam: Ik zou zo'n bericht uit Amerika toch wel eerst bevestigd willen zien. De Wereldraad van Kerken bestaat uit een heel scala van Kerken. Ik kan me niet voorstellen dat die hier allemaal achter zouden staan, zo simpel ligt dat niet. De grondslag van de Wereldraad van Kerken belijdt de uniciteit van Jezus Christus. We moeten wel oppassen dat wij die dingen niet gaan bekijken met een bepaalde bril op.

Karel Zuidema: In de N.H. Kerk zie je dat bijbelgetrouwe mensen vaak worden opgevolgd door mensen die dat in mindere mate zijn. Dat gebeurt natuurlijk ook in de Wereldraad van Kerken. Mijn advies is dan: loop niet weg! Houd contact!

Ds. de Nooy: Ik zie dat Paulus zeer streng is tegen de dwaalleraars. Waar ligt dan de grens?

Martie: Ik geef dit bericht alleen maar door opdat wij alert zullen zijn.

* Op 26 februari heb ik mijn confrontatie gehad met Catharina Halkes in Borne. Een stampvolle zaal. Maar ik kreeg niet de indruk dat de aanwezigen begrepen waar het om ging. Catharine Halkes sprak zeer verhuld; zo sprak zij over "de Zoon van God", maar zij bedoelt dan iets heel anders dan de christen denkt. Ik heb ook mijn zegje kunnen doen, en de aanwezigen hadden daarna "heel wat om over na te denken". Dat je op zo'n avond tegenover een geestelijke macht staat heb ik wel ervaren; de dagen na die avond was ik op een nare manier oververmoeid.

Karel Zuidema: Ik was er die avond ook. Wat mij vooral opviel was dat er een aantal vrouwen was die overduidelijk nog leden onder gebeurtenissen op het punt van kerk en geloof, die zij eerder in hun leven hadden meegemaakt. Ik denk dat daar nog veel te weinig aandacht aan wordt besteed: hoe mensen gewond kunnen zijn geraakt door een bepaalde manier van denken en doen. Per slot van rekening was de vrouw, die het Feminisme op gang heeft gebracht, een weggelopen non. Zij kon een haar opgelegde rol niet langer spelen.

Maria: In Hellevoetsluis is een paranormale markt gehouden. De entreeprijs was /10,== en de opbrengst was bestemd voor de opvang van aids-patiënten. Een poging dus om de ene ellende op te heffen met andere ellende.

* De Maharishi (Transcendente Meditatie) is bezig het pretpark "De Beekse Bergen" bij Tilburg op te kopen om er een TM-park van te maken. Hij woont momenteel (al een jaar) met zijn lijfwacht in Vlodrop, en dat poogt men nog steeds geheim te houden.

* Bij de Stichting Kinderwerk Timotheüs werd op een toerustingdag aan de aanwezigen gevraagd: Hoeveel uren per jaar worden er volgens u besteed aan bijbels onderricht van onze kinderen?

In de Islam is dat 425 uur per jaar.
Bij de Joden 350 uur per jaar.
In de traditionele Kerken is dat 150 uur,
en in de Evangelische Kerken 40 uur per jaar.

Cijfers om van te schrikken. Voor het achtste levensjaar zou er bij kinderen een fundament moeten zijn gelegd. Als dat niet goed gebeurd zal er in de stormachtige tienerjaren niets van overblijven. Bij de Joden staat het kennen van God bovenaan (eerst de Torah, Lucas 2, 4047). Daarna komt er aandacht voor het gebed, en gaat de Geest werken. Wij draaien dat om. We beginnen met het gebed tot de H. Geest, en verwachten vervolgens dat Hij ons de woorden te binnen zal brengen. Maar hoe kan dat als wij het Woord niet eerst is doorgeven aan de volgende generatie?

Marjolijn: Ik kreeg deze week twee jochies aan de deur, die mij enthousiast kwamen vertellen dat wij toch vooral de indianen moesten helpen. Ik had met ze te doen, en niet alleen omdat het goot van de regen. Ik dacht: dit is dus jullie voorbereiding op Pasen. Ik heb ze wel wat gegeven, want de pijn die je dan voelt kun je hen toch niet uitleggen.

Karel Zuidema: Bij ons in Wezep haalt de dominee de kinderen per klas voorin de kerk, en betrekt ze bij het Woord tijdens de dienst. De kinderen maken dan ook tekeningen die in de kerk worden tentoongesteld. Zo hoort de school in de kerk thuis.

Jan van Dijl: Weet je wat een leuk neveneffect daarvan is? De ouders komen ook weer eens in de kerk!

Ds. de Nooy: Wat dat betreft zie ik hier en daar een omkering: kinderen (van 8 tot 12 jaar) gaan, ondanks hun ouders, naar de kerk.... "Dominee, papa en mama slapen uit, maar ík ga lekker naar de kerk"! In sommige gevallen krijgen kinderen hun ouders zover dat 'ze maar meegaan'....

Jan van Dijl: De ervaring bij onze evangelisatiegroep is dat juist kinderen uit de meest asociale milieus vooraan staan om zich alles over Jezus te laten vertellen. Dat is werkelijk een wonder.

Maria: Die kinderen hebben vaak al zoveel narigheid meegemaakt. Ik ben begonnen met een bijbelclub voor kerkelijke kinderen. Maar dat is uitgegroeid tot niet-gelovige kinderen. Er komen zelfs kinderen die 'bezet' zijn door demonen, die krom staan van de haatgevoelens. Ze doen niet met alles mee, maar ze willen er wel bij zijn. Soms blijven ze bij de deur staan luisteren, zodat ze direct kunnen weggaan als het hen te veel wordt....

Kerken kijken zo vaak over de kinderen heen, terwijl een bijbelse opvoeding eigenlijk het belangrijkste is wat hen voor hun leven kan worden meegegeven.

Jan v.Dijl: De NOS heeft een documentaire uitgezonden over Sai Baba onder de titel "God woont in India". Sai Baba is een goeroe met, naar eigen zeggen, 50 miljoen volgelingen over heel de wereld. Hij heeft een eigen ashram. Daar worden regelmatig wonderen geregistreerd, zoals voedselvermenigvuldiging, dodenopwekking en materialisatie. Er wordt naast zijn ashram een stadion gebouwd waar 1 miljoen mensen tegelijk naar de leer van Sai Baba kunnen luisteren. Hij spreekt over zichzelf als 'koning van de wereld'. Hij wordt als een god vereerd.

Wat een verschil met Jezus, die elke vorm van publiciteit en sensatie meed.

Een 'dienst' met Sai Baba werd gefilmd. Daarbij worden opwekkingsliederen gezongen die wij ook kennen. Met dezelfde tekst die wij ook zingen, alleen de naam "Jezus" was vervangen door "Sai Baba"....

"Ik ben degene die het goddelijk antwoord geeft", zo zegt Sai Baba. Onder zijn gehoor waren verschillende nonnen en priesters te zien.

De regie van deze documentaire was in handen van Jan Dorrestein, die ook het occulte programma "Parallax" maakt voor Veronica.

* Ontstellend is ook om te zien hoe onze weekbladen vol staan met New Age en New Age-achtige artikelen. Een opsomming van wat ik in één week tegenkwam gaat bij deze notulen als aparte bijlage mee.

* Een uitspraak van Mw. Wies StaelMerckx (8Mei beweging): "Uitgangspunt voor de kerk moet zijn de mens. Wij zoeken het heilige niet meer zo ver weg maar in onszelf en in elkaar. Het Evangelie werkt ook met gewone mensen, met blote handen aan het voortbestaan van de wereld".

Hans v.Meurs: Is bezig met een christelijke antropologie (mensvisie). Wat is er op dit gebied door christenen eigenlijk gepresteerd? De EO zend momenteel een serie uit die daarover gaat: het programma "Muren van het hart". Daarin wordt uitgelegd hoe de menselijke psyche werkt, en hoe dit scheef kan komen te staan. Hier en daar is het suggestief, maar er zit wel iets in.

Marjolijn: De namen van Prof. Waterink en van Dr.J.H.Bavinck worden genoemd als het gaat om een bruikbare christelijke pedagogiek. Hun boeken worden weer te voorschijn gehaald en gelezen.

Ds. de Nooy: Wim Ouweneel heeft ook een dik studieboek geschreven om aan de hand van bijbelsteksten aan te geven hoe geest, ziel en lichaam met elkaar in relatie staan. Maar veel psychologen 'kiezen' gewoon voor een bepaald mensbeeld.

Karel Zuidema: Hoe draag je je geloof over aan je kinderen en aan je kleinkinderen? Dat zou een belangrijk aandachtsveld van deze Werkgroep moeten zijn. Ik verzamel allerlei literatuur op dit gebied.

Ds. v.Dam: Bij mijn oogarts kwam ik onlangs te spreken over New Age, en gaf hem als mijn mening te kennen dat ik daar niet zo vóór ben. Daar keek hij van op: Jezus was toch ook een tao-meester...

* De NCRV is bezig met een programma over de vraag of de Kerken hun deuren moeten openen voor het occultisme, en vroeg mijn advies. Men was stomverbaasd toen ik negatief adviseerde. Waar moesten we anders de profeten van deze tijd zoeken? Ik heb geantwoord: maar er zijn ook valse profeten. Ik heb daarna niets meer van de NCRV gehoord.

* Aan de andere kant heeft de christelijke studenten vereniging Voetius mij gevraagd om te komen spreken over engelen en demonen. En dat is natuurlijk uitermate verheugend als jonge

mensen blijk geven van hun belangstelling voor deze problematiek.

Maria: Het verheugt Charles en mij ook altijd als wij vanuit de Kerken worden gevraagd om te komen spreken. Er lijkt zelfs sprake te zijn van een toename van het aantal zinnige vragen uit die richting.

Jaap Kuizenga: In Delft is in november vorig jaar een New Age-kerk opgericht. Ik volg die zaak op afstand. De initiatiefnemer, Hans v.d.Heuvel (21 jaar) is tot nu toe niet erg gelukkig met de opkomst: gemiddeld tussen de 6 en 8 mensen per week. En dat zijn nog niet eens allemaal voorstanders.

De naam van de nieuwe kerk is inmiddels gewijzigd in "New Age Now". V.d.Heuvel meent dat het woord 'kerk' teveel afschrikt. Ook de doelstellingen zijn al ingrijpend gewijzigd. Zij noemen zich nu "een kleine culturele organisatie die leuke dingen doet voor spirituele mensen". Voortaan op donderdagavond.

Oorspronkelijk was v.d.Heuvel (volgens eigen zeggen) lid van een wat extreme groep christenen, waar men ieder die niet christen is direct naar de hel verwees. Als reactie daarop heeft hij zich gewend tot New Age. Hij gelooft echter niet dat door New Age de wereld beter zal worden. Wel wil hij af van het scheidingsdenken en, net als Aleid Schilder, werken aan eenheidsdenken. Het is duidelijk dat hij nog zoekende is.

* In Trouw van 82 stond een oproep van de IKON. Zij zoeken mensen die voor de tv iets willen zeggen over New Age, reïncarnatie, enz. Men wil daarover een serie documentaires maken. Ik heb daarop gereageerd, maar nog niets gehoord. De IKON kennende vraag ik mij af of zij deze onderwerpen wel objectief zal benaderen.

* In diezelfde krant stond het bericht dat ene Mathew Fox, een New Age priester uit de USA, in Nederland asiel heeft aangevraagd. Ik vind het wat verontrustend dat steeds meer van dat soort figuren, die in hun eigen land geen voet aan de grond krijgen, dan maar naar Nederland komt om hier de boel op stelten te zetten, de Kerken incluis.

Cees Luttik: In het bij ons verspreide kerkblad "Sursum Corda" stond een positief artikel over New Age. Met de open vraag wat we daaruit in onze Kerken zouden kunnen gebruiken. Daarop kwamen nogal wat reacties van lezers die van dit soort artikelen in hun kerkblad niet gediend waren. Er is sindsdien niets meer over gepubliceerd. Zo blijkt dat je als lezer, zeker als je dreigt met opzegging van je abonnement, toch wel wat kunt bereiken.

* Bij ons in de buurt is ruim een jaar geleden een centrum opgericht onder de naam "De drakekop". Daar worden lezingen gehouden op esoterisch gebied, en cursussen gegeven. Op 33 was er een lezing van de auteur Jacob Slavenburg, een bekend gnosticus. Hij belichtte het ontstaan van het Christendom vanuit gnostische optiek. Ook maakte hij melding van de vondst van nieuwe gnostische evangeliën, waarin revolutionaire zaken zouden staan. Men werkt hard aan de vertaling daarvan.

Slavenburg verwacht veel van zijn nieuwe boek "Het andere Testament", dat naar zijn zeggen binnen de Kerken veel stof zal doen opwaaien. In dat boek zet hij het Nieuwe Testament en de gnostische evangeliën als gelijkwaardig op één niveau. Waarbij hij er de nadruk op legt dat de gnostische evangeliën eigenlijk veel meer waar zijn dan het Nieuwe Testament. Zo zou Jezus getrouwd geweest zijn met Maria Magdalena. Volgens Slavenburg is de Bijbel nooit goed begrepen door de Kerk. Die zijn direct met hun regels en dogma's gekomen, en toen konden de gnostici zich niet meer handhaven.

Hans v.Meurs: Als je zo gaat praten krijg je een heel onzuivere discussie. Als de gnostiek echt een kans van leven in zichzelf zou hebben gehad, dan had ze zich ook kunnen handhaven. De Christenen zijn in die eerste eeuwen vreselijk vervolgd, maar hun geloof hield ondanks dat stand. Dat geldt ook voor b.v. de Koptische christenen.

Marjolijn: Er was een tijd dat heel het Midden-Oosten en Noord-Afrika christelijk was. Dat is allemaal verdwenen, niet door inwendig verval, maar door de gewelddadige komst van de Islam. En ondanks de vervolgingen zitten er toch nog steeds christenen in het Midden-Oosten. En denk eens aan de vervolgingen onder het Communisme in Oost-Europa!

Ds. de Nooy: Het is verschrikkelijk moeilijk om nou precies aan te geven wat Gnosis is of waar het vandaan komt. Er zitten elementen in van zowel Christendom als Hindoeïsme. Het New Age 'vonkje van god in jezelf' is een gnosisleer.

Maria: De kern van Gnosis is Genesis3: willen worden als God. In dit geval door (esoterische) kennis.

Ds. de Nooy: Als je naar New Age kijkt, dan kun je daarin een heleboel antieke stromingen herkennen: de hekserij, het occulte, de godinnen. Het ziet ernaar uit dat New Age een soort culminatiepunt in onze geschiedenis wordt: daarin komen al die verschillende stromingen bij elkaar.

Literatuur:

Een anti-New Age roman van Frank E.Piretti: "De duisternis aanwezig". Een uitgave van NovaPres.

Nieuw boek: "De niet-christelijke godsdiensten en het Christendom" van H.J.J.M. v.Straelen S.V.D. Een uitgave van Tabor Brugge. ISBN-nr 9065973656. Een zeer leesbare en boeiende uiteenzetting van het eigene van de verschillende wereldreligies en van hun houding t.o.v. het Christendom.